Bakstenen uit Sønderjylland

Foto: VisitSønderborg

Het maken van bakstenen is in Sønderjylland eeuwenlang een belangrijke nijverheid geweest, en in 1920 was de productie van producten als bakstenen, dakpannen en buizen de grootste industrietak van Sønderjylland.

De eerste steenfabriek werd al in 1603 geopend en al snel schoten er meer uit de grond. De meeste stonden op het schiereiland Broagerland, waar de steenvrije en met zand vermengde klei de beste grondstof was. Turf uit de veengronden kon worden gebruikt als brandstof voor de ovens, en het was gemakkelijk om de stenen af te voeren per schip.

In Cathrinesminde Teglværksmuseum op Broagerland kun je een idee krijgen van het vroegere werk in de steenfabrieken. Cathrinesminde Teglværk was een steenfabriek die actief was van 1732 tot 1968. Later zijn de oude fabrieksgebouwen gerestaureerd in het kader van een werkgelegenheidsproject, zodat ze er weer uitzien als in de tijd dat hier nog stenen werden gebakken. In 2007 is Cathrinesminde Teglværk uitgeroepen tot een van de 25 nationale industriële erfgoederen in Denemarken.

De steenproductie mag dan geen belangrijke industrie meer zijn in Sønderjylland, er worden nog steeds stenen gebakken. Onder andere bij Petersen Tegl, dat ook op Broagerland ligt.

Petersen Tegl is al opgericht in 1791 en is al die tijd in rechte lijn in handen geweest van dezelfde familie. Het was zodoende de betbetbetovergrootvader van de huidige eigenaar, Christian A. Petersen, die in zijn tijd toestemming kreeg van koning Christian VII om een steenfabriek te beginnen.
 

Tegenwoordig heeft het bedrijf ruim 160 werknemers en staat het met name bekend om zijn handmatig afgestreken stenen, deze wasserstrich-bakstenen worden met de hand gemaakt en met water afgestreken. Als een van de weinige steenfabrieken ter wereld kan Petersen Tegl stenen bakken op kolen. Dat geeft de wasserstrich-bakstenen een rijk kleurschakeling met lichte en donkere tinten. 

Petersen Tegl exporteert zijn producten naar 46 verschillende landen, waaronder dertien Amerikaanse deelstaten, en het bedrijf heeft met zijn stenen verschillende prijzen in de wacht gesleept.

Sønderjylland heeft tegenwoordig nog zes steenfabrieken, waarvan Petersens Tegl er drie in bezit heeft.